Güneş Enerji Sistemlerinde Kablo Kesiti Nasıl Hesaplanır?

Güneş enerjisi sistemlerinde yapılan en kritik ama en çok hafife alınan konulardan biri kablo kesiti seçimidir. Yanlış seçilen kablolar, panel gücü ve inverter ne kadar iyi olursa olsun sistemde ciddi kayıplara yol açabilir. Bu konuya geçmeden önce, tarımsal sulama sistemlerinde mesafelerin neden önemli olduğunu, hatırlamak faydalı olacaktır.

Kablo Kesiti Neden Bu Kadar Önemlidir?

Elektrik kabloları üzerinden geçen akım, kablo direncine bağlı olarak gerilim düşümüne neden olur. Kablo kesiti yetersiz seçildiğinde:

• Enerji kayıpları artar
• İnverter verimi düşer
• Kablolar aşırı ısınır
• Sistem güvenliği riske girer

Kablo Kesiti Hesaplanırken Hangi Değerler Dikkate Alınır?

• Taşınan akım (A)
• Kablo uzunluğu (m)
• Sistem voltajı (V)
• İzin verilen gerilim düşümü (%)
• DC mi AC mi olduğu

Gerilim Düşümü Nedir?

Gerilim düşümü, kablonun başlangıcı ile sonu arasındaki voltaj farkını ifade eder. Güneş enerjisi sistemlerinde DC hatlarda genellikle %1–2, AC hatlarda ise %2–3 sınırları kabul edilebilir değerlerdir.

Basit Bir DC Kablo Kesiti Hesabı

Örnek senaryo:

• Akım: 40 A
• Mesafe: 20 metre (gidiş–dönüş 40 m)
• Sistem voltajı: 48 V
• İzin verilen gerilim düşümü: %2

Bu değerlere göre yapılan hesaplamada, kablo kesiti genellikle 10 mm² veya üzeri seçilir. Daha uzun mesafelerde bu değer hızla artar.

DC ve AC Kablolarda Farklılık Var mı?

Evet. DC hatlarda akım genellikle daha yüksektir ve gerilim düşümü daha kritiktir. Bu nedenle panel–şarj kontrol cihazı ve akü–inverter arası kablolarda kesitler daha dikkatli seçilmelidir.

İnverter Gücü Kablo Seçimini Nasıl Etkiler?

İnverter gücü arttıkça, çekilen akım da artar. Bu nedenle inverter gücüyle kablo kesiti doğrudan ilişkilidir. Bu noktada, inverter gücünün doğru hesaplanması, kablo seçiminin de doğru yapılmasını sağlar.

Kablo Kesiti Seçerken En Sık Yapılan Hatalar

• Mesafeyi kısa varsaymak
• Sadece akıma bakarak kesit seçmek
• Ucuz ve kalitesiz kablo kullanmak
• DC ve AC hatları aynı mantıkla değerlendirmek

Kablo Kalitesi Neden Önemlidir?

Sadece kesit değil, kablonun bakır kalitesi ve izolasyon yapısı da önemlidir. Düşük kaliteli kablolar, aynı kesitte bile daha fazla kayıp oluşturabilir. Bu nedenle solar sistemlerde UV dayanımlı ve çok telli bakır kablolar tercih edilmelidir.

Sonuç

Kablo kesiti, güneş enerjisi sistemlerinin sessiz kahramanıdır. Doğru hesaplanmadığında sistemin tüm performansı düşer. Eğer güneş enerjisi sistemlerinde en sık yapılan genel hataları toplu şekilde görmek isterseniz, en sık yapılan hataları anlattığımız yazımız da mutlaka incelenmelidir.